به گزارش جامعه ایده آل؛نشست خبری تشریح و تبیین برنامهها و راهبردهای مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صبح امروز (دوم شهریورماه) همزمان با هفته دولت برگزار شد. حجتالاسلام والمسلمین حمیدرضا اربابسلیمانی، رئیس این مرکز، در این نشست با تبریک هفته وحدت و میلاد پیامبر اکرم(ص) و امام صادق(ع)، نقشه راه قرآنی کشور را تشریح کرد و با تأکید بر اینکه تحقق جامعه قرآنی بدون مشارکت خانوادهها، مساجد و مؤسسات مردمی ممکن نیست، از تربیت بیش از ۱۰۰ هزار حافظ قرآن، صدور بیش از ۱۰۰ مجوز مؤسسه قرآنی جدید و برونسپاری فعالیتها به مردم بهعنوان مهمترین محورهای این نقشه راه یاد کرد.
متن
رسالت قرآنی مرکز در گرو همکاری جمعی
حجتالاسلام اربابسلیمانی در آغاز سخنان خود با اشاره به آیه ۱۶۴ سوره آلعمران، بعثت پیامبر اکرم(ص) را نعمتی بزرگ برای مؤمنان توصیف کرد و گفت: مرکز عالی قرآن و عترت بهعنوان پرچمدار رسمی فعالیتهای قرآنی در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مأموریتهای خود را در دو محور تکالیف برنامه هفتم پیشرفت و کلانبرنامههای وزیر فرهنگ دنبال میکند.
وی چهار محور کلان وزارتخانه را شامل مردمیسازی و عدالت فرهنگی، اصالت و هویت ایرانی ـ اسلامی، بهرهگیری از فناوریهای جدید و توسعه صادرات فرهنگی برشمرد و افزود: تحقق هیچیک از این محورها بدون همراهی مردم و نهادهای مردمی ممکن نخواهد بود.
۲۵ محور فعالیت؛ از حفظ قرآن تا دیپلماسی بینالملل
رئیس مرکز عالی قرآن و عترت با اشاره به ۲۵ محور اصلی فعالیت این مرکز، مهمترین مأموریتهای تعیینشده در برنامه هفتم را تربیت حافظان قرآن، افزایش شمار مؤسسات قرآنی و حمایت از تولید آثار فاخر قرآنی عنوان کرد و گفت: ترویج سبک زندگی قرآنی، تقویت انس جامعه با آموزههای نهجالبلاغه و صحیفه سجادیه، ترویج فرهنگ نماز، امر به معروف و نهی از منکر، غدیر، مهدویت و معارف رضوی از سیاستهای اصلی مرکز است.
وی افزود: استفاده از هوش مصنوعی و فضای مجازی برای نشر معارف قرآن، بهرهگیری از ظرفیتهای هنری و رسانهای و توسعه دیپلماسی قرآنی در عرصه بینالملل نیز در دستور کار قرار دارد.
دستاوردهای یکساله؛ فراتر از تکلیف قانونی
اربابسلیمانی با مرور فعالیتهای مرکز از نیمه دوم سال ۱۴۰۳ گفت: برگزاری سیودومین نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم نخستین گام در این مسیر بود و در سال ۱۴۰۴ نیز با وجود شرایط دشوار جنگ ۱۲ روزه و ناآرامیهای اخیر، فعالیتها با قوت ادامه یافت.
وی تربیت بیش از ۱۰۰ هزار حافظ قرآن کریم را مهمترین دستاورد این دوره دانست و تصریح کرد: این مأموریت با همکاری مؤسسات مردمی نهتنها محقق شد، بلکه از تکلیف برنامه هفتم فراتر رفت. در همین مدت، بیش از ۱۰۰ مجوز تأسیس مؤسسه قرآن و عترت نیز صادر شده است.
به گفته وی، بوشهر بهعنوان پایتخت قرآن، کاشان بهعنوان پایتخت نهجالبلاغه و یزد بهعنوان پایتخت صحیفه سجادیه انتخاب شدهاند و این طرح بهصورت چرخشی در استانهای مختلف دنبال خواهد شد.
از نمایشگاههای استانی تا سامانه هوشمند حمد
رئیس مرکز عالی قرآن و عترت، برگزاری نمایشگاههای قرآن و عترت در استانها، جشنواره ملی آیات، رویداد «فصل تعالی» برای توانمندسازی فعالان قرآنی در ابزارهای هنری و رسانهای، احیای جشنوارههای فرهنگی و هنری امام رضا(ع) و اجرای برنامه «حافظ شو» با هدف جذابسازی حفظ قرآن برای کودکان و نوجوانان را از دیگر اقدامات مرکز برشمرد.
وی همچنین از اجرای طرح روستاهای قرآنی خبر داد و گفت: با توجه به وجود بیش از ۶۳ هزار روستا در کشور، در سال گذشته در هر استان یک روستای قرآنی شناسایی و در مجموع ۳۲ روستا مورد تقدیر قرار گرفتند.
اربابسلیمانی ارتقای سامانه حمد را از دیگر برنامههای مهم مرکز دانست و افزود: اطلاعات بیش از چهار هزار مؤسسه قرآنی در این سامانه ثبت شده و نظام هوشمند ارزیابی و رتبهبندی مؤسسات قرآنی نیز در بستر آن طراحی و اجرا خواهد شد.
وی حمایت از مؤسسات خلاق و دانشبنیان قرآنی، توانمندسازی مدیران مؤسسات، برگزاری پویشهای «به سوی فتح» و «ایران در پناه قرآن» و راهاندازی دبیرخانه نهجالبلاغه را از دیگر محورهای فعالیت مرکز عنوان کرد.
نظام پایش ملی و جایزه شهید سلامی
رئیس مرکز عالی قرآن و عترت با اشاره به طرح پایش فعالیتهای قرآنی دستگاههای اجرایی گفت: در این طرح، عملکرد دستگاهها در حوزه قرآن ارزیابی میشود و «جایزه ملی شهید سلامی» به دستگاههای برتر اعطا خواهد شد. دبیرخانه کمیسیون تبلیغ و ترویج شورای توسعه فرهنگ قرآنی نیز در این مرکز مستقر است.
وی بازبینی و صدور مجوز ترجمههای قرآن کریم و متون دینی را از مأموریتهای تخصصی مرکز برشمرد و افزود: آثار متعددی در حوزه ترجمه قرآن به مرکز ارسال میشود که بررسی و اظهارنظر درباره آنها از وظایف همکاران این مجموعه است.
برونسپاری؛ محرک اصلی تحقق نقشه راه
اربابسلیمانی از انعقاد تفاهمنامه با ادارات کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استانها خبر داد و تأکید کرد: برونسپاری فعالیتهای قرآنی به مؤسسات مردمی سیاستی قطعی است و در همین راستا، بیش از ۵۰ درصد بودجه مرکز به استانها اختصاص یافته است.
به گفته وی، هرچه منابع بیشتری در اختیار استانها قرار گیرد، شهرستانها، روستاها و حتی جامعه عشایری نیز بیشتر از ظرفیت برنامههای قرآنی بهرهمند خواهند شد و این حرکت بر مبنای گسترش عدالت فرهنگی و افزایش پویایی برنامههای قرآن و عترت در سراسر کشور است.
هر مسجد، یک پایگاه قرآنی
رئیس مرکز عالی قرآن و عترت درباره تحقق ایده مسجدمحوری دولت و مطالبه رهبر شهید انقلاب مبنی بر تبدیل مساجد به پایگاه قرآن، اظهار کرد: این هدف، راهبردی و مهم است و تحقق آن بدون همافزایی همه مجموعههای فرهنگی و قرآنی امکانپذیر نیست.
وی افزود: باید از ظرفیت مساجد، ائمه جماعات، کانونهای فرهنگی هنری و مؤسسات قرآنی مردمی استفاده کرد و فعالیتهای قرآنی را از حالت مقطعی خارج و به برنامهای مستمر و محلهمحور تبدیل کرد. همافزایی میان مرکز عالی قرآن و عترت و ستاد هماهنگی کانونهای فرهنگی هنری مساجد، زمینه تحقق این رویکرد را فراهم خواهد کرد.
تقویت فرهنگ قرآنی؛ از خانواده تا جامعه
معاون قرآن و عترت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به وقایع دیماه و آتش کشیدن قرآنها و مساجد، این رفتارها را بیش از آنکه غرضورزی بداند، ناشی از جهل و ناآگاهی دانست و گفت: باید به جای مقابله، زمینه اصلاح رفتار و جبران آسیبها فراهم شود.
وی با اشاره به نقش قرارگاه ملی مسجد در حل مشکلات مساجد افزود: اگر سازوکاری برای رسیدگی به آسیبها پیشبینی شود، میتوان در کوتاهترین زمان مشکلات را برطرف کرد. بخشی از حمایتهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز به رفع آسیبهای واردشده به کتابها و متون دینی اختصاص یافته است.
اربابسلیمانی تأکید کرد: ترویج فرهنگ قرآنی، رسالتی جمعی است که از خانواده آغاز میشود. اگر والدین نسبت به ساحت قرآن بیاعتنا باشند، نمیتوان از فرزندان انتظار ارتباط عمیق با قرآن داشت؛ از اینرو اصلاح این وضعیت باید از خانواده شروع شود و نهادهای فرهنگی و اجتماعی در کنار آن ایفای نقش کنند.
صدور مجوز ترجمههای قرآنی؛ از فارسی تا کردی ایلامی
در ادامه این نشست، کریم دولتی، دبیر شورای ترجمه مرکز عالی قرآن و عترت، با اشاره به روند بررسی آثار قرآنی گفت: عمده آثار واصله در حوزه ترجمه یا ترجمه و تفسیر قرآن کریم است و در میان آنها آثاری به زبانهای دیگر و حتی برخی لهجههای رایج کشور از جمله کردی ایلامی نیز دیده میشود.
وی شاخصهای اصلی صدور مجوز را استقلال اثر و احراز صلاحیت علمی مترجم عنوان کرد و افزود: صلاحیت مترجمان از مسیرهای مختلفی همچون بررسی سوابق، مصاحبه و مطالعه آثار پیشین آنان سنجیده میشود.
دولتی با بیان اینکه بیش از ۸۰ درصد آثار ارسالی برای نخستینبار قصد انتشار دارند، خاطرنشان کرد: در بررسی آثار تلاش شده است ضمن رعایت ضوابط علمی، مسیر انتشار آثار جدید تسهیل شود؛ بهگونهای که نزدیک به ۵۰ درصد آثار واصله، حتی پس از چند مرحله رفتوبرگشت و اصلاح، به صدور مجوز و انتشار رسیدهاند.
دبیر شورای ترجمه مرکز عالی قرآن و عترت ابراز امیدواری کرد: این روند در سالهای آینده با قوت ادامه یابد و شاهد افزایش انتشار آثار فاخر قرآنی و معارف اسلامی در کشور باشیم.