روزنامه «پولیتیکا» صربستان؛ هشدار خلیلویچ نسبت به بحران استحاله فرهنگی بالکان
مقاله سعید خلیلویچ، پژوهشگر مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد با موضوع بحران استحاله فرهنگی بالکان در تاریخ 3 دسامبر 2025 در روزنامه صربستانی «پولیتیکا» منتشر شد.
مقاله سعید خلیلویچ، پژوهشگر مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد با موضوع بحران استحاله فرهنگی بالکان در تاریخ 3 دسامبر 2025 در روزنامه صربستانی «پولیتیکا» منتشر شد.
به گزارش جامعه ایده آل؛ مقاله سعید خلیلویچ، پژوهشگر مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد با موضوع بحران استحاله فرهنگی بالکان در تاریخ 3 دسامبر 2025 در روزنامه صربستانی «پولیتیکا» منتشر شد. در این مقاله که توسط رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در صربستان تهیه شده، آمده است: پولیتیکا قدیمیترین روزنامه منطقه بالکان به شمار میرود و از سالهای آغازین سده بیستم در بلگراد منتشر میشود. مقاله خلیلویچ در بخش «دیدگاهها» به چاپ رسید که اختصاص به نشر مقالات تألیفی و انتقادی مسئولین سیاسی و رسانهای و اساتید دانشگاهی صربستان دارد. خلیلویچ در مقاله خود، هشدار میدهد که استمرار بی ثباتی سیاسی در صربستان و منطقه بالکان، باعث میشود پروسه تغییرات بنیادین هویتی و استحاله فرهنگی و تاریخی اقوام منطقه بالکان با سهولت و سرعت بیشتر به سرانجام برسد. بر پایه توضیحات خلیلویچ، محیطی که در ابعاد سیاسی و اجتماعی آسیب دیده است، غالباً توان و فرصت فعال ساختن ظرفیتها و ذخایر معرفتی فرهنگ بومی خود را جهت مواجهه خلاقانه با چالشهای نظری و بازسازی آنها مطابق با نیازهای خود پیدا نمیکند. پژوهشگر مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد خاطرنشان میکند: در این شرایط، نظریات و علوم انسانی و اجتماعی جدید که بر اثر مرجعیت و غلبه سیاسی و اقتصادی اروپای غربی به جوامع آسیب دیده بالکان راه یافته اند، با سهولت میتوانند بنیادهای معرفتی پنهان خود را از حالت خفاء به بروز و ظهور رسانده و از حاشیه به متن فرهنگ بالکان منتقل شوند. این امر رویکردهای کاملاً نوینی را به فهم هستی و انسان در محیط بالکان تولید خواهد کرد. خلیلویچ در ادامه مینویسد: تلاش برای یافتن برونرفت از بحران استمرار بیثباتی سیاسی صربستان و بالکان ضروری است، لیکن نباید باعث شود نخبگان و اندیشمندان از بحرانی بنیادین و چالشهای فرهنگی و تاریخیای غفلت کنند که در پشت صحنه مسایل سیاست روز، به سرعت در حال فراگیر شدن است. پژوهشگر مرکز علوم دینی «قم» در بلگراد بیان میکند: چالشهای نظری جدید، از ناحیه معرفتهای حاشیهای و پنهان خود، در محیط بالکان آبستن بحرانهای فرهنگی و تاریخی عمیق خواهد بود، زیرا آن معرفتهای پنهان به فرهنگی راه یافتهاند که باورهای بدیل و ناسازگار با آنها را در طول سدههای گذشته در دل خود مستقر کرده است. وی در این رابطه، اضافه میکند: توسعه و بسط صورت نظری و تئوریک چالشهای نظری جدید در سطح گسترده و عمومی منطقه بالکان، تحولات بنیادین را چه در اغراض و امیال روزانه و گرایشها و سبک زندگی مردم و چه در لایههای اجرایی و عملی آنها در ضمن رویکردها و ساختارهای سیاسی آینده جوامع بالکان، به دنبال خواهد داشت. خلیلویچ در پایان مقاله خود در روزنامه «پولیتیکا» نتیجه میگیرد: اگر برخورد خلاقانه با چالشهای نظری جدید و پشتوانههای معرفتی پنهان آنها نداشته باشیم و زمینه بازخوانی و بازسازی معرفتهای مهمان را پدید نیاوریم، در سالها و دهههای پیشرو هنگامی که این چالشهای پنهان و در حاشیه به بحران فراگیر تغییرات هویتی و استحاله فرهنگی و تاریخی ما در بالکان منجر شود، پشیمانی اثری نخواهد داشت