علیرضا حسن‌زاده رییس پژوهشکده مردم‌شناسی در این نشست موضوع تنوع فرهنگی، صلح و مدارا را برای ایران امروز دارای اهمیت خواند و تصریح‌کرد: یکی از ویژگی‌های مهم فرهنگ ایرانی به تصور ما این وجوه مهم هستند. در تاریخ ایران منابع زیادی برای مفهوم مدارا، صلح و تنوع فرهنگی داریم از کورش نخستین پیام آور صلح و دوستی و زرتشت که نخستین صور گفتگویی را در فرهنگ ایران شکل می‌دهد و دعوت به کنار گذاشتن خون‌ریزی و قربانی دادن می‌کند تا آثار به‌جای مانده از مولانا، حافظ و سهروردی و سفارش پیامبر اسلام (ص) که ویژگی اصلی ایمان را در مدارا دانسته است، سنت صلح را می‌توان یافت.

او همچنین ابراز امیدواری کرد که این رویکرد بسیار ارزشمند صلح‌، مدارا و دوستی که در میراث ایرانی-اسلامی جایگاه مهمی دارد مسیر آینده را مشخص و برای ما و جهان امید بخش باشد.

ذات‌الله نیک‌زاد معاون پژوهشی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، نیز با اشاره به مهم خواندن پرداختن به مسئله وحدت گفت:ایران سرزمین رنگارنگ اقوام و ادیان است، و همواره به واسطه موقعیت جغرافیایی که داشته اقوام زیادی در آن آمده و رفته‌اند و به این واسطه تنوع فرهنگی و اجتماعی گسترده‌ای در این سرزمین صورت گرفته است.

او اظهارکرد: از این رو نقشه ایران از نظر زبان، قوم، ادیان، مذاهب، اقلیم و ... رنگی است و می‌توانیم آن را سرزمین کثرت‌ها بنامیم و وحدت نیز در جایی معنا میابد که کثرت وجود داشته باشد و نتیجه این تنوع چیزی جز صلح و رسیدن به همگرایی نیست.

نیکزاد افزود:میراث‌فرهنگی آیینه حقیقی انعکاس این گوناگونی‌ها و وحدت است. رویکرد فرهنگ ایران از ابتدای شکل‌گیری و حضور تمام قد در تمدن، پذیرش تمامی اقوام  است و این در آثار معماری و هنری گذشتگان نمایان است. حضور اقوام در ایران همواره با پذیرش همراه بوده و ورود دین اسلام به ایران گواه این مدعاست، میراث‌فرهنگی به خوبی همه اینها را به ما نشان می‌دهد و با مطالعه گذشته درمیابیم که باید با همگان مدارا داشته باشیم.

در ادامه سید محمد بهشتی عضو شورای عالی میراث‌فرهنگی و گردشگری نیز در این نشست با اشاره به اینکه در فرهنگ ایرانی همه چیز نشانه صلح است گفت: تنوع فرهنگی در ايران گسترده و اندام واره است زيرا كه تمامی فرهنگ‌های آن در صلح با هم بسر می‌برند.

او اظهارداشت: آن چیزی که بشر از ابتدای جهان پدید آورده میراث بشری است و هر فرهنگی که ایران هم شامل آن است در آن سهمی دارد که اگر نباشد یک جای کار دچار مشکل می‌شود.نکته اینجاست که ما باید بدانیم سهممان در صلح جهانی چیست، ما ایرانیان یک دستاوردی در طول تاریخ داشتیم که محصول تعامل با سرزمینی است که در آن زندگی می‌کنیم و این مختص ما و سرزمین ما است. همانطور که دیگران نیز در تعامل با سرزمین خودشان دستاوردهایی دارند.

بهشتی افزود: مشکل اینجاست که ما به سهم خودمان در صلح جهانی آگاه نیستیم و در مورد آن دچار فراموشی شده‌ایم و می‌خواهیم از دیگران تقلید کنیم و دنیا از این نسیان ما نسبت به این موضوع خسارت دیده است.

بلرام شكلا رايزن فرهنگی سفارت هند نیزدر ادامه اين نشست گفت: وحدت و كثرت در فهم ما متضاد هستند ولي كثرت مانع وحدت نيست. وحدت در ذات تكثرهاست و اين در وحدت اندام‌های تن هويداست آنجايي كه تكثر مانع وحدت آنها در حرکت نمی‌شود.

او افزود: تمام موجودات کره زمین يك پيكر را تشكيل مي‌دهند كه روح آن خداوند است. تمام عالم وحدت مركب است و تا زمانيكه در پيكار باهمديگر باشيم صلح ايجاد نمي‌شود.

در ادامه سعدخان رییس موسسه فرهنگی اکو، صلح را گوهر ارزشمند بشری خواند و گفت: موضوع صلح از كهن‌ترين الگوهای بشری است و انسانها در گذر زمان همواره به دنبال راههايی برای پايان بخشيدن به خصومت‌ها بودند.

او افزود: صلح نه تنها از منظر سياسی و اجتماعی بلكه از منظر ادبی و فرهنگی جايگاه بيشتری داشته است و شاعران و اديبان زيادی همچون مولانا در طول تاريخ به آن پرداخته‌اند. صلح زماني پايدار است كه همه انسانها فرصت بیابند و در تصميم گيری‌ها برای ساختن آينده مشترك نقش ايفا كنند.

سعدخان تصریح‌کرد: وظيفه ما كه به ارزشهای انسانی و اخلاقی اعتقاد داريم اين است كه پيام صلح را به گوش جهانيان برسانيم. بايد بهمگان يادآوری كنيم كه تفاوتها تهديدی برای صلح نيست بلكه فرصتی برای يادگيری و رشد است.

آتوسا مومنی رييس مركز مطالعات ميراث ناملموس تهران نيز در اين نشست گفت: وحدت در عين كثرت يكی از شگفت انگيزترين مفاهيمی است كه می‌شود به آن تمسك جست و اگر تمسك كنيم به ارزش‌های فرهنگی ميراث زنده بشری در آن فهم خواهيم كرد كه چگونه انسان دست در دست ديگری در شناخت مواهب سرزمين و چگونگی زيست برای تداوم داشته ها برای نسل آينده کوشیده است.

او افزود: ايران برغم تنوع فرهنگی موجود در خود هرگز در قامت قوم و قبيله مطرح نبوده و هميشه در عيار يك ملت به تنوع فرهنگي و تلون در شكوه هويتی تجلی داشته كه يكی از ويژگی‌های فرهنگ ايرانی است.

نگار داروی اردكانی استاد دانشگاه شهید بهشتی در ادامه به تلقي رايج از زبان و هويت ملی، ريشه‌های اين تلقی و مبانی استدلالی باز انديشی خود در اين موضوع يعنی رابطه زبان با هويت ملی و فردی پرداخت.

او با تاكيد بر مشخصه‌های مهم هويت يعنی پويايی و تاريخی بودن، چند مولفه‌ای و تركيبی بودن، نا همتراز بودن و سلسه مراتبی بودن، انفعالی بودن آنها نگاهی تاريخی بر چرايی و چگونگی فراگيری زبان فارسی در زمره مهمترين مولفه‌های هويت ايرانی داشت و بشرح تحول گفتمانی ضروری در خصوص رابطه زبان و هويت ملی برای ايجاد افق‌های نو برای برنامه‌ريزی زبان‌های ايران در جهت صلح پرداخت.

مريم قاسم‌پور عضو هیأت مدیره کانون فرهنگی هنری دایا در پایان به ارائه گزارشی از نمايشگاه پرداخت و گفت: اين نمايشگاه با همت موسسه دايا و پژوهشكده برای سومين سال متوالی برپا شده است.

او افزود: 507 اثر از 18 هنرمند معاصر از كشورهای انگلستان، بنگلادش، افغانستان و بحرين در زمينه هنرهای تجسمی دریافت شد که از این تعداد 189 اثر از هنرمندان ایرانی و 11 اثر از هنرمندان خارجی در رده کودک و بزرگسال به نمايشگاه حضوری راه يافتند.

در ادامه این مراسم که با مولودی‌خوانی و دف‌نوازی همراه بود از صاحبان آثار نمایشگاهی برگزیده و داوران تقدیر و نمایشگاه افتتاح شد.